سلام دوست عزیزم! اگه فکر می کنی شاعر شدن فقط برا قدیمی هاست، سخت در اشتباهی! شعر گفتن یه بازی قشنگ با کلمه هاست، نه یه استعداد ذاتی عجیب غریب!
این ۱۵ قدم رو به ترتیب بردار تا از یه علاقه مند به یه شاعر خون گرم تبدیل شی.
قدم ۱: نگاه تازه پیدا کن (مثل یه کارآگاه)
شاعرمثل یه کارآگاه حرفه ایه! به چیزای ساده دوروبرت حساس شو. اون لبخند نیم بند رفیقت، نور مهتاب که می افته رو کاشی های حیاط، یا حتی صدای پیتزاپز خسته سر کوچه!
برای تمرین امروز: تو دفترچه ات ۵ چیز بنویس که بقیه نمی بیننشون. مثلاً: نفسهای یخچال آخر شب،
که وقتی همه خوابن تنها صدای زندهی خونهست.
قدم ۲: کتاب زیاد بخون تا مغزت ورزیده شه
قبل از اینکه قلم به دست بگیری، کتاب خون باش، هم برو سراغ حافظ و مولوی (کهن کارای قدیم)، هم برو سراغ فروغ و شاملو (بزرگای مدرن). این کار بهت یاد می ده که دایره لغات وسیع تری داشته باشی.
قدم ۳: یه سوژه خاص دستگیر کن!
به جای اینکه از «عشق» یا «دل تنگ» حرف بزنی، از یه چیز عادی بگو؛ اما از یه زاویه عجیب! مثلاً از نگاه یه کفش کتونی کهنه تو گوشه کمد بنویس که صاحبش دیگه باهاش فوتبال بازی نمی کنه.
قدم ۴: با قافیه رفیق شو..
قافیه یعنی آخر مصرع هات شبیه هم بخونن، مثل «خانه، لانه، ترانه»نگران نباش قرار نیست استاد قافیه شی؛ فقط ساده شروع کن ، مثلاً برای کلمه «دست»، قافیه های «شست، پست» رو امتحان کن.
قدم ۵: وزن شعر رو با گوش هات یادبگیر (بدون کلاس عروض)
وزن یعنی ضرب آهنگ شعر، شعر رو بلند بخون و با انگشتت روی میز ضرب بگیر. اگه همه مصرع هات روی یه ضرب یکسان حرکت کردن، یعنی وزنت درسته!
سه وزن ساده برای شروع
- «فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلتن» (شاد و تند؛ مثل شعرهای بچگانه شاد)
- «مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن» (سنگین و باابهت؛ مثل فیلمای حماسی)
- «فعولن فعولن فعولن فعولن» (سریع و نفس گیر؛ مثل آهنگای رپ!)
اگه وزن برات سخت بود، اصلاً نترس! برو سراغ شعر سپید؛ اونجا هیچ قافیه و وزنی نیست، فقط حس و حال خودته!
قدم ۶: یه مصرع طلایی پیدا کن
یه جمله ناب پیدا کن که کسی تا به حال بهش نپرداخته باشه . مثلاً: «گل از شکفتن خود میترسد مبادا که بچینندش»
قدم۷: تصویرسازی کن، داد نزن!
نگو «دلم گرفته»؛ بگو «دلم تو یه بطری خالی نوشابه گیر کرده!» از تشبیه و استعاره استفاده کن تا شعرت مثل یه فیلم سینمایی جذاب بشه.
قدم ۸: از کلیشه ها فرار کن!
کلماتی مثل «رخسار، زلف، ساغر» رو بذار برای پدربزرگ ها! از کلمه های خودمون استفاده کن: «پنجره، لبخند، استوری، آینه ماشین، هندزفری». شعر امروزی با زبان امروزی حرف می زنه!
قدم ۹: با صداها نقاشی کن
تکرار حروف «ش» و «س» حس خش خش برگ خزون رو میده؛ تو ادبیات بهشون میگن ، واج و واژه آرایی
تکرار «آ» حس کشش و غم. مثلاً: «سکوت سنگین ساعت، سایه انداخت رو سقف» بگو ببین چقدر حس سنگینی داره!
قدم ۱۰: بدون فیلترشکن بنویس
یه برگه بردار و هرچی از دلت بیرون میاد، بدون اینکه به قافیه و وزن فکر کنی، بنویس. ذهن منتقد توی وجودت رو بفرست پی کارش! اینجا جای رها شدنه.
قدم ۱۱: بلند بخون برای خودت (مثل یه رپر)
شعرت رو با صدا بلند بخون، انگار داری واسه خودت آهنگ می خونی. گوش تو بهترین ویراستاره. هرجا کلمه ای تو دهنت گیر کرد، یعنی باید عوضش کنی.
قدم ۱۲: اضافی ها رو قیچی کن!
هر کلمه ای که به کار شعر نمیاد، حذفش کن. شعر کوتاه و پرمعنا، خیلی باحال تر از یه شعر بلند و بی ربطه.
قدم ۱۳: از یه رفیق صادق نظر بخواه
شعرت رو به یه دوست اهل دل نشون بده و ازش بخواه رک باشه. مثلا برو بپرس: « صادقانه بگو کجاش ضعف داره؟» نقد درست، مثل یه آینه ست.
قدم ۱۴: یه هفته بذارش کنار…
شعر رو بنداز تو کشو و یه هفته بهش نگاه نکن. بعد با دیدگاه تازه برگرد و بخونش؛ تازه می فهمی کجاها رو باید درست کنی.
قدم ۱۵: منتشرش کن!
شعر وقتی زنده ست که دیگران بخوننش. بذار تو استوری، بفرست برای مجله مدرسه، یا حتی برای هم کلاسی هات بخون. بذار شعرت نفس بکشه.
آخرش چی؟
شعر گفتن یعنی بازی با کلمه ها ، نه یه کلاس خشک و خسته کننده. اگه امروز یه بیت نوشتی ، فردا یه غزل، و پس فردا یه دفتر شعر شخصی میتونی بنویسی فقط اراده لازمه.
همه شاعرای بزرگ از یه «سلام» شروع کردن. پس قلم رو بردار و بگو: «سلام من به تو یار قدیمی»
برو ببینم چه میکنی ، یادت نره اگ شاعر/شاعره معروف شدی سایت ( نوجوان ها) رو فراموش نکنی😉
اختصاصی نشریه اینترنتی نوجوان ها – معصومه درگاهی
