ماجرای دوستان غول‌پیکر: وال و نهنگ، تمساح و کروکودیل!
سلام به شما ماجراجویان کنجکاو! امروز می‌خواهیم به سراغ موجوداتی برویم که همیشه در ذهن ما شبیه‌ترین موجودات روی زمین به هم هستند. آنقدر شبیه که انگار مادر طبیعت یک بار الگویشان را طراحی کرده و بعد کمی تغییر داده و دکمه «ذخیره به عنوان…» را زده است!
بخش اول: وال یا نهنگ؟ مسئله این است!
بیایید اول یک راز بزرگ را فاش کنم: **همه وال‌ها نهنگ هستند، اما همه نهنگ‌ها وال نیستند!** بله دقیقاً مثل این است که بگوییم همه پیتزاها غذا هستند، اما همه غذاها پیتزا نیستند!
وال‌ها یا غول‌های دندان‌دار ؟
وال‌ها خودشان به دو دسته کلی تقسیم می‌شوند:
۱. **وال‌های دندان‌دار**: مثل نهنگ قاتل (بله، همان اورکای معروف!)، نهنگ عنبر (همان مبارز اختاپوس‌ها در رمان موبی دیک) و دلفین‌ها (بله، دلفین‌ها هم از خانواده وال‌ها هستند! شوکه نشوید!).
۲. **وال‌های بالین‌دار**: این‌ها به جای دندان، صفحات شانه مانند بالین در دهانشان دارند که مثل یک صافی غول‌پیکر عمل می‌کند. وال آبی، وال گوژپشت و نهنگ خاکستری در این گروه قرار می‌گیرند.
پس دفعه بعد که کسی گفت «نهنگ قاتل»، می‌توانید با اعتماد به نفس بگویید: «در واقع وال قاتل!».
نهنگ چیست؟
«نهنگ» یک اصطلاح عمومی برای تمام پستانداران دریایی غول‌پیکر است. وال آبی که بزرگ‌ترین حیوان روی کره زمین است (بله، حتی از دایناسورها هم بزرگ‌تر!) یک نهنگ است.
**تفاوت طنزآمیز**: فرض کنید وال‌ها اعضای یک خانواده بزرگ هستند. بعضی از آنها (بالین‌دارها) گیاهخوارهای صلح‌طلبی هستند که با فیلتر کردن آب غذا می‌خورند، مثل یک دوستدار محیط زیست که با صافی چای، برگ‌های چای را جدا می‌کند. اما بعضی دیگر (دندان‌دارها) شکارچیان درنده‌ای هستند که می‌توانند حتی کوسه‌ها را شکار کنند!
بخش دوم: تمساح یا کروکودیل؟ آزمون تشخیص هویت!
حالا برویم سراغ دو خزنده پیش‌تاریخی که انگار از زمان دایناسورها تصمیم گرفته‌اند شبیه هم باشند تا ما را گیج کنند!
۱. شکل پوزه: مهم‌ترین سرنخ!
تمساح: پوزه‌اش به شکل U یا گرد است، مثل یک کفش قایقرانی! مناسب برای شکستن لاک لاک‌پشت‌ها.
کروکودیل: پوزه‌اش به شکل V یا نوک‌تیز است، مثل یک پین‌نوک! عالی برای گرفتن ماهی و پستانداران.
۲. دندان‌های مخفی
وقتی دهانشان بسته است:
تمساح: فقط دندان‌های بالایی دیده می‌شوند، دندان‌های پایینی مخفی هستند. مثل کسی که می‌خواهد خوش‌تیپ به نظر برسد و دندان‌های نامرتبش را پنهان کند!
کروکودیل: دندان‌های بالا و پایین هر دو دیده می‌شوند، به خصوص دندان چهارم پایین که بیرون زده است. انگار یک شمشیر همیشه آماده به کار!
۳. محل زندگی: جغرافیا هم کمک می‌کند!
تمساح: فقط در آمریکا (ایالات متحده و چین) زندگی می‌کند و آب‌های شیرین را ترجیح می‌دهد.
کروکودیل: تقریباً در همه جای گرمسیری دنیا پیدا می‌شود و هم در آب شیرین و هم در آب شور زندگی می‌کند.
یک نکته :
اگر یک خزنده بزرگ در فلوریدا دیدید، احتمالاً تمساح است. اگر در استرالیا دیدید، قطعاً کروکودیل است.
بخش سوم: سایر حیواناتی که ما را گیج می‌کنند!
۱. خرگوش در برابر خرگوش صحرایی:
خرگوش: بچه‌ها کور به دنیا می‌آیند و در لانه زندگی می‌کنند. مثل نوزاد انسان که مدتی نیاز به مراقبت دارد.
خرگوش صحرایی: بچه‌ها با مو و بینایی کامل به دنیا می‌آیند و خیلی زود مستقل می‌شوند. مثل نوجوانی که فکر می‌کند همه چیز را می‌داند!
۲. سمور آبی در برابر سگ آبی:
سمور آبی: کوچک‌تر، بامزه‌تر و بیشتر وقتش را در آب می‌گذراند. شناگر حرفه‌ای!
سگ آبی: بزرگ‌تر، مهندس طبیعت! سد می‌سازد و دندان‌های نارنجی دارد (به دلیل وجود آهن در مینای دندانش).
۳. کره‌لی در برابر مارمولک:
کره‌لی: پلک متحرک دارد، می‌تواند دم خود را قطع کند و دوباره رشد دهد.
مارمولک: پلک ثابت دارد و نمی‌تواند دم خود را به راحتی قطع کند.
جمع‌بندی نهایی
طبیعت پر از موجوداتی است که در نگاه اول شبیه به هم به نظر می‌رسند، اما با کمی دقت می‌توانیم تفاوت‌های جالبشان را کشف کنیم. دفعه بعد که عکس این حیوانات را دیدید، می‌توانید مثل یک کارآگاه حیات وحش تفاوت‌هایشان را تشخیص دهید و دوستانتان را متعجب کنید!
یادتان باشد، دنیای حیوانات پر از شگفتی است و این تفاوت‌های کوچک، چیزی نیستند جز نشانه‌های تکامل و سازگاری با محیط. هر کدام از این ویژگی‌ها داستانی طولانی از بقا و موفقیت در طبیعت را روایت می‌کنند.
پس از این به بعد، با دقت بیشتری به دنیای اطراف نگاه کنید. چه کسی می‌داند، شاید شما هم تفاوت‌های جدیدی کشف کنید که حتی دانشمندان هم به آن توجه نکرده‌اند!
- انیمیشن راگرتز (از پوشک تا ماجراجویی)
- فرق گوزن با آهو چیست و چگونه این دو را از هم تشخیص دهیم ؟ (۲ نکته مهم)
اختصاصی نشریه اینترنتی نوجوان ها – هانا مرادی
