چشمک زدن ستاره‌ها

یکی از پدیده های جالب در نجوم، چشمک زدن ستاره ها است. اگر نیم نگاهی به آسمان در شبهای سرد زمستانی خالی از ابر بیندازیم توجه مان به منظره چشمک زدن ستاره ها جلب خواهد شد. علت این چشمک زدن چیست؟ چرا ستاره‌های رقصان در زمستان حتی تماشایی‌تر از تابستان می‌شوند؟

ستاره ها بدان سبب چشمک می‌زنند که جو، مخلوط آشفته‌ای از لایه‌های هوا با دماهای مختلف است. این اختلاف، تغییرات مختصری در ضریب شکست مخصوص هوا ایجاد می‌کند و مسیر پرتوهای نور ستاره را ضمن عبور از درون جو، اندکی منحرف می‌سازند وپرتوها را به طور نا منظمی دسته دسته می‌کنند.

هنگامی که این دسته ها جمع‌تر شوند، ستاره موقتاً درخشانتر به نظر می‌آید و زمانی که پرتوها از هم فاصله می‌گیرند، ستاره کم نورتر ظاهر می‌شود. چشمک زدن در تلسکوپ خیلی کمتر قابل مشاهده است، زیرا قطر دهانه عدسی تلسکوپ خیلی بزرگتر ازچشم است و موجب می‌شود که این اثر به حداقل برسد.

در زمستان تفاوت دما بین توده‌های هوا خیلی بیشتر از تابستان است، ازاین رو، پدیده چشمک زن متفاوت است. همچنین پاره‌ای از ستاره‌های درخشان که در اوایل غروب زمستان ظاهرمی‌شوند، فرصت خوبی ارائه می‌دهند تا پدیده چشمک زدن را به بهترین حالت مشاهده کنیم.

چشمک زده ستاره ها. سایت نوجوان ها

چشمک زدن ستاره ها یا پرواز بشقاب پرنده؟!

هنگامی که شعرای یمانی، پرنورترین ستاره در جنوب شرقی، ظاهر می‌شود می‌توان حتی رنگهای براقی را دید که به بیان شاعرانه ستاره را «مثل یک قطعه الماس در آسمان» می‌نمایانند. رنگهای چشمک زن‌ آن برخی اوقات چنان درخشان بوده است که شعرای یمانی را به عنوان یک شی ناشناخته در حال پرواز (بشقاب پرنده) که علامت می‌دهد گزارش کرده‌اند.

شاید به این مطلب هم علاقمند باشید
چگونه "ضد آفتاب" بزنیم

چون ستاره‌های کم‌نورتر مجاور، چنین درخشش های رنگینی از خود نشان نمی‌دهند، این گزارش می‌تواند یک نتیجه‌گیری منطقی تعبیر شود. به وی‍ژه اگر شخص به امید آن باشد که یکی از شبها یک شی ناشناخته در حال پرواز را ببیند. چشمک زدن ستاره، تنها بخشی از مساله‌ای است که اخترشناسان آن را دیدن می‌نامند.

تاثیر میزان نوردهی

چشمک زدن بر درخشش ستاره ها اثر می‌گذارد. بخش دیگر دیدن، حرکت ظاهری ستاره است که تنها با تلسکوپ قابل تشخیص است. حبابهای آشفته هوا، تصویر ستاره را روی فیلم عکاسی جابجا می‌کند و تصویر واضح را تار می کند. در تلسکوپهای خیلی بزرگ این حرکت به سبب تاثیر میانگین گیری دهانه عدسی مشاهده نمی‌شود، از این رو، نوردهی کوتاه مدت با تلسکوپ بسیار بزرگ خیلی شبیه نوردهی طولانی با تلسکوپ کوچکتر به نظر می‌رسد.

اگر با نوردهی بسیارکوتاه مدت از ستاره‌ای درخشان عکس بگیریم، تصویر از گره های بسیار ریز درخشانی تشکیل می‌شود، گره هایی که در یک نور دهی دراز مدت میانگین آنها در فیلم می‌آید و تصویری تار از ستاره‌ به دست می‌دهد. این گره های روشن که به خال موسومند، اساساً تصویرهایی کوچک از ستاره هستند که وقتی تلسکوپ درحد اعلای توان تفکیک خود باشد، دیده می‌شوند.

با پردازش مناسب این تصویرهای خالگونه از طریق کامپیوتر اخترشناسان ظاهر جزئیات سطح چندین ستاره، از جمله ستاره ابرغول ابط‌ الجوزا، را باز سازی کرده‌اند. حوزه کاملاً جدیدی از علم نجوم، به نام تداخل سنجی خال ها، سر بر‌آورده و مساله قدیمی آشفتگی جوی را که مشاهده می‌کنیم به حوزه تحقیقاتی جدید و جالب مبدل ساخته است.

چشمک زدن ستاره ها. سایت نوجوان ها

تلسکوپ ها بر فراز کوهستان ها

برای به حداقل رساندن اثرات دید و چشمک زدن ستاره ها اخترشناسان تلسکوپهای خود را در کوهستانهای مرتفع قرار می‌دهند، زیرا قسمت اعظم تلاطم جوی در زیر محل رصدخانه است و هوا در آن محل بسیار صاف است. از سال 1955 تا 1958 آدن وقت و نیروی زیادی را صرف اندازه گیری کیفیت دید نجومی در چند محل کرد. نتیجه کار وی این بود که کیت پیک را به عنوان بهترین محل در جنوب غربی برای احداث رصد خانه ملی توصیه کرد.

شاید به این مطلب هم علاقمند باشید
هفت خاصیت شگفت‌انگیز گیلاس

بسیاری اوقات ستاره ‌ها از کیت پیک ثابت به نظر می‌رسند، اما به سبب فقدان چشمک زدن ستاره ها آسمان همانند یک افلاک نما تا حدی مصنوعی به نظر می‌رسد. برای یک اخترشناس که برای کار شبانه سراغ تلسکوپ می‌رود نور ثابت ستاره‌ها نوید شبی با قابلیت عالی برای مشاهده و مناظر زیبا را می دهد.

اختصاصی نشریه اینترنتی نوجوان ها

  • نکاتی ضروری برای خرید تلسکوپ
  • ستاره

‫2 نظر ارسال شده در “چشمک زدن ستاره‌ها

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *