,

نمایش روحوضی یا سیاه بازی گونه کمدی و خنده دار نمایش های ایرانی است. این نمایش که معمولا بدون هیچ متن نمایشنامه و به صورت بداهه اجرا می شد در مراسم های عروسی و ختنه سوران انجام می شد. داستان ها از زندگی مردم گرفته شده بود و شخصیت اصلی نمایش یا همان سیاه نماینده شخصیت خدمتکاری سیاه بود که در دوران قاجار در خانه اکثر ثروتمندان مشغول به کار بودند. این سیاهان که از کشورهای آفریقایی و به ویژه زنگبار به ایران آورده شده بودند با تشکیل خانواده جمعیت زیادی را شامل می شدند که در کنار خانواده های ثروتمند و به عنوان خدمتکار نسل در نسل زندگی می کردند.

هرچند که رفتار اربابان آن ها مانند اروپاییان با تندی و ستم همراه نبود اما این گروه سیاه از طبقات پایین جامعه حساب می شدند و نمایش سیاه بازی جایی بود که سیاه نمایش با متلک هایش ارباب را به مسخره می گرفت. زبان این نمایش مانند زبان مردم کوچه و بازار عامیانه بود و داستان ها ساده و بعضا تکراری بودند اما بداهه گویی و تبحر سیاه نمایش تماشاچیان را به خنده می انداخت.

نمایش روحوضی یا سیاه بازی

در خانه های قدیمی معمولا روی حوض آب وسط خانه تختی را قرار می دادند که محل استراحت اهالی در فصل گرمای تابستان بود و در ایام سرد نیز حوض را با تخته هایی می پوشاندند تا از یخ زدن و ترک خوردن حوض جلوگیری شود. گروه های نمایشی معمولا روی این تخت ها یا تخته های حوض به اجرا می پرداختند. مردم گرد حوض می نشستند و نمایش را می دیدند.

فراموش شدن نمایش روحوضی یا سیاه بازی

با تغییر زندگی مردم این نمایش ها به سالن های نمایش منتقل شد و با از رونق افتادن این سالن ها در سال های بعد از انقلاب این نمایش اصیل نیز آرام آرام  به دست فراموشی سپرده شد. یکی از آخرین بازماندگانی که نقش سیاه را بازی می کرد مرحوم سعدی افشار بود. خاستگاه این نمایش نیز مانند تعزیه و خیمه شب بازی شهر شیراز بوده است.

فیلم زیر نیز بخشی از یک نمایش سیاه بازی است که چند سال پیش در شیراز اجرا شده است.

برای دانلود اینجا کلیک کنید.

حجم: ۱۹٫۳ MB

اختصاصی نشریه اینترنتی نوجوان ها

بدون دیدگاه

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

نام کاربری و رمز عبور خود را وارد کنید

یا    

رمز خود را فراموش کرده اید؟

ساخت یک حساب جدید